Urlop okolicznościowy na śmierć babci – ile dni przysługuje?
Na śmierć i pogrzeb babci przysługuje 1 dzień płatnego zwolnienia od pracy. Nie pomniejsza on puli urlopu wypoczynkowego, a pracownik zachowuje za ten czas prawo do wynagrodzenia. Potocznie mówi się o „urlopie okolicznościowym”, jednak prawidłowa nazwa prawna to zwolnienie od pracy.
Wymiar: 1 dzień
Płatność: 100% wynagrodzenia
Podstawa prawna: Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 15 maja 1996 r.
Na jakich zasadach przysługuje dzień wolny?
Uprawnienie dotyczy pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę. Wynika z § 15 pkt 2 rozporządzenia w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy.
Dzień wolny musi mieć związek ze śmiercią i pogrzebem babci. Można wykorzystać go nie tylko w dniu ceremonii, lecz także na przykład na dojazd, udział w pogrzebie albo załatwienie bezpośrednich formalności związanych z pochówkiem. Nie jest to dodatkowy dzień do wykorzystania w dowolnym terminie. Jeśli pracownik wystąpi o wolne wiele miesięcy po pogrzebie bez wskazania związku z tym wydarzeniem, pracodawca może zakwestionować taki wniosek.
| Wymiar zwolnienia | Członek rodziny lub osoba | Przykład zdarzenia |
|---|---|---|
| 2 dni | Małżonek, dziecko, matka, ojciec, ojczym lub macocha | Zgon i pogrzeb jednej z tych osób |
| 1 dzień | Babcia, dziadek, brat, siostra, teść lub teściowa | Zgon i pogrzeb bliskiego członka rodziny |
| 1 dzień | Inna osoba pozostająca na utrzymaniu pracownika albo pod jego bezpośrednią opieką | Zgon i pogrzeb osoby spełniającej ten warunek |
Śmierć babci małżonka nie daje automatycznie prawa do zwolnienia tylko z powodu powinowactwa. Jeden dzień może jednak przysługiwać, jeżeli babcia małżonka pozostawała na utrzymaniu pracownika lub pod jego bezpośrednią opieką.
Jak zgłosić zwolnienie pracodawcy?
Wniosek składa się w formie przyjętej w firmie – papierowo, elektronicznie albo przez system kadrowy. Przy nagłej nieobecności należy poinformować pracodawcę o jej przyczynie i przewidywanym okresie możliwie szybko, zgodnie z zasadami obowiązującymi w zakładzie pracy.
Przy składaniu wniosku warto uwzględnić następujące formalności:
- Wskaż przyczynę nieobecności, czyli śmierć i pogrzeb babci.
- Podaj konkretny dzień, w którym chcesz skorzystać ze zwolnienia.
- Opisz związek wybranego terminu z pogrzebem lub niezbędnymi formalnościami.
- Okaż akt zgonu albo inne potwierdzenie, jeśli pracodawca o to poprosi.
Przepisy nie wskazują jednego obowiązkowego dokumentu. W praktyce akt zgonu może zostać okazany do wglądu, także po powrocie do pracy, jeżeli uzyskanie go wcześniej nie jest możliwe.
Czy dzień wolny jest płatny?
Tak. Za czas zwolnienia pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia ustalanego według zasad stosowanych przy wynagrodzeniu za urlop wypoczynkowy. Dzień ten nie zmniejsza wymiaru urlopu wypoczynkowego.
Najważniejsze jest więc szybkie zgłoszenie nieobecności i wybranie terminu, który pozostaje w rzeczywistym związku z pogrzebem lub czynnościami bezpośrednio dotyczącymi tego wydarzenia.
Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. W sprawach dotyczących konkretnej sytuacji pracowniczej warto skonsultować się z działem kadr lub prawnikiem.